Επισκόπηση
Η Ελλάδα λειτουργεί μία Ζώνη Χαμηλών Εκπομπών στην Αθήνα, γνωστή ως Δακτύλιος. Θεσπίστηκε το 1982 και αποτελεί ένα από τα παλαιότερα συστήματα περιορισμού κυκλοφορίας στην Ευρώπη, ελέγχοντας την πρόσβαση οχημάτων στο κέντρο της Αθήνας με βάση τον αριθμό πινακίδας και τις εκπομπές του οχήματος.
Ο Δακτύλιος περιορίζει τα οχήματα με σύστημα μονού/ζυγού αριθμού πινακίδας κατά τη διάρκεια των χειμερινών μηνών (Οκτώβριος–Μάρτιος) και σε ημέρες υψηλής ρύπανσης. Οχήματα με πινακίδες που λήγουν σε μονό ψηφίο επιτρέπεται να κυκλοφορούν σε μονές ημερομηνίες, και αντίστροφα για τα ζυγά.
Εκτός από την εναλλαγή πινακίδων, τα παλαιότερα οχήματα που δεν πληρούν τα ελάχιστα πρότυπα εκπομπών μπορεί να απαγορευτούν μόνιμα από τη ζώνη.
Κανονισμοί
Ο Δακτύλιος Αθηνών λειτουργεί με διπλό σύστημα περιορισμών που συνδυάζει την εναλλαγή πινακίδων με κανόνες εκπομπών:
- Κανόνας μονού/ζυγού: Οχήματα με πινακίδες που λήγουν σε μονό ψηφίο μπορούν να εισέλθουν σε μονές ημερομηνίες· ζυγά ψηφία σε ζυγές. Αυτό ισχύει κατά τις περιόδους ενεργοποίησης (χειμερινοί μήνες και ημέρες υψηλής ρύπανσης).
- Περιορισμοί εκπομπών: Παλαιότερα βενζινοκίνητα (προ-Euro 1) και παλαιότερα πετρελαιοκίνητα (προ-Euro 3) μπορεί να απαγορευτούν πλήρως κατά τη διάρκεια ενεργοποίησης.
- Ενεργοποίηση: Το σύστημα ενεργοποιείται κατά τους χειμερινούς μήνες (Οκτώβριος–Μάρτιος) και σε επιπλέον ημέρες που κηρύσσονται από τις αρχές όταν τα επίπεδα ρύπανσης είναι υψηλά.
Τα πρόστιμα για παραβάσεις κυμαίνονται από 100€ έως 200€, ανάλογα με τον τύπο της παράβασης και εάν το όχημα παραβιάζει και τις απαιτήσεις εκπομπών.
Τα οχήματα με ξένες πινακίδες υπόκεινται επίσης σε αυτούς τους περιορισμούς όταν κυκλοφορούν εντός της ζώνης του Δακτυλίου.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε είναι ενεργός ο Δακτύλιος Αθηνών;
Ο Δακτύλιος ενεργοποιείται συνήθως κατά τους χειμερινούς μήνες από Οκτώβριο έως Μάρτιο. Μπορεί επίσης να ενεργοποιηθεί σε επιπλέον ημέρες εκτός αυτής της περιόδου, όταν τα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης υπερβαίνουν τα ασφαλή όρια, όπως κηρύσσεται από τις ελληνικές αρχές.
Πώς λειτουργεί το σύστημα μονού/ζυγού αριθμού πινακίδας;
Οχήματα με πινακίδες που λήγουν σε μονό ψηφίο (1, 3, 5, 7, 9) μπορούν να εισέλθουν στη ζώνη του Δακτυλίου σε μονές ημερομηνίες. Οχήματα με πινακίδες που λήγουν σε ζυγό ψηφίο (0, 2, 4, 6, 8) μπορούν να εισέλθουν σε ζυγές ημερομηνίες. Αυτό μειώνει τον όγκο κυκλοφορίας περίπου στο μισό κάθε ημέρα.
Επηρεάζονται τα οχήματα με ξένες πινακίδες από τον Δακτύλιο;
Ναι. Τα οχήματα με ξένες πινακίδες πρέπει να τηρούν τους ίδιους κανόνες μονού/ζυγού και τις απαιτήσεις εκπομπών όταν κυκλοφορούν εντός της ζώνης του Δακτυλίου κατά τις περιόδους ενεργοποίησης. Το τελευταίο ψηφίο της ξένης πινακίδας σας καθορίζει τις επιτρεπόμενες ημέρες.
Εξαιρούνται τα ηλεκτρικά και υβριδικά οχήματα;
Ναι. Τα ηλεκτρικά οχήματα (BEV) και τα υβριδικά οχήματα εξαιρούνται πλήρως από όλους τους περιορισμούς του Δακτυλίου, συμπεριλαμβανομένου του κανόνα μονού/ζυγού. Μπορούν να εισέλθουν στη ζώνη οποιαδήποτε ημέρα κατά τη διάρκεια οποιασδήποτε περιόδου ενεργοποίησης.
Ποιο είναι το πρόστιμο για παραβίαση των περιορισμών του Δακτυλίου;
Τα πρόστιμα κυμαίνονται από 100€ έως 200€ ανάλογα με τον τύπο της παράβασης. Η οδήγηση τη λάθος ημέρα πινακίδας επισύρει πρόστιμο, ενώ η οδήγηση οχήματος που δεν πληροί τις απαιτήσεις εκπομπών μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερες ποινές.